ಬೇಡ್ತಿ ನದಿ ತಿರುವಿನಿಂದ ತಪೋವನದ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಆತಂಕ : ಶಿಷ್ಯ ಪರಂಪರೆ ಎದ್ದೇಳಬೇಕು

ಡಾ ರವಿಕಿರಣ ಪಟವರ್ಧನ.

***

🌿 ಸೋಂದಾ ತಪೋವನ — ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಅಳಲು

ಬೇಡ್ತಿ–ವರದಾ ನದಿ ಜೋಡಣೆ ಮತ್ತು ತಪೋಭೂಮಿಯ ಭವಿಷ್ಯ

🕉️ ತಪೋವನ — ಏನು, ಎಲ್ಲಿ, ಏಕೆ ವಿಶೇಷ?

ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶಿರಸಿ ತಾಲೂಕಿನ ಸೋಂದಾ ಗ್ರಾಮ. ಸೋದೆ ಮಠದಿಂದ ಕಾಡಿನ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವೇ ಕ್ಷಣ ನಡೆದರೆ, ಶಾಲ್ಮಲ ನದಿ ತೀರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಪೂರ್ವ ಶಾಂತ ಕ್ಷೇತ್ರ ಕಾಣುತ್ತದೆ — ಅದುವೇ ತಪೋವನ.

ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೪೬೦–೧೬೦೦ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬದುಕಿದ ಶ್ರೀ ವಾದಿರಾಜ ತೀರ್ಥರು, ಈ ನದಿ ತೀರದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ ಹಯಗ್ರೀವ ದೇವರ ಅನುಗ್ರಹ ಪಡೆದರೆಂಬ ಭಕ್ತಿಯ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಅಂದಿನಿಂದ ಈ ನೆಲ “ತಪೋವನ” ಎಂದು ಪವಿತ್ರತೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ.

ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸ್ಥಳವಲ್ಲ
ಇದು:
* ವಾದಿರಾಜರ ತಪಸ್ಸಿನ ಜೀವಂತ ನೆನಪು
* ಮಾಧ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಆತ್ಮಸಾಕ್ಷಿ
* ಶಾಲ್ಮಲಿ ನದಿ ತಟದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ತಪೋಭೂಮಿ
* ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಅತಿಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜೈವಿಕ ವೈವಿಧ್ಯದ ಭಾಗ

⚠️ ಬೇಡ್ತಿ–ವರದಾ ನದಿ ಜೋಡಣೆ — ಅಪಾಯದ ನೆರಳು

ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಬೇಡ್ತಿ–ವರದಾ ನದಿ ಜೋಡಣೆ ಯೋಜನೆ ಈಗ ಮತ್ತೆ ಚುರುಕುಗೊಂಡಿದೆ. ಬೇಡ್ತಿ ನದಿಯ ನೀರನ್ನು ವರದಾ ಮತ್ತು ಧರ್ಮಾ ನದಿಗಳಿಗೆ ತಿರುಗಿಸಿ ಬಯಲುಸೀಮೆಗೆ ನೀರು ಒದಗಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶ.

ಆದರೆ ಇದರ ಬೆಲೆ ಏನು?
ಅಣೆಕಟ್ಟು, ಹಿನ್ನೀರು, ಜಲಾಶಯ — ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸೇರಿ ಏರಿಕೊಳ್ಳುವ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ
ನೇರವಾಗಿ ತಪೋವನವನ್ನು ಮುಳುಗಡೆ ವಲಯಕ್ಕೆ ತಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.

🔥 ವಿರೋಧ — ಯಾಕೆ ಎದ್ದಿದೆ?
ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಅಲ್ಲ.
* ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ವನ್ಯಜೀವಿ ನಾಶದ ಭೀತಿ
* ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನದ ಮೇಲೆ ಗಂಭೀರ ಪರಿಣಾಮ
* ಭೂ ಕುಸಿತ ಮತ್ತು ಅತಿವೃಷ್ಟಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಅಪಾಯ
* ಅಘನಾಶಿನಿ–ಬೇಡ್ತಿ ಪರಿಸರ ವಲಯದ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆ

ಪರಿಸರ ತಜ್ಞರು, ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಮಿತಿಗಳು, ಧಾರ್ಮಿಕ ನಾಯಕರು — ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ:
“ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಯೋಜನೆ ಅಲ್ಲ — ಪರಿಣಾಮ ಗಂಭೀರವಾಗಬಹುದು.”

💧 ಸ್ಪಷ್ಟ ಸತ್ಯ

ಇದು ಬಯಲುಸೀಮೆಯ ಜನರಿಗೆ ನೀರು ಕೊಡಬಾರದು ಎಂಬ ಹೋರಾಟವಲ್ಲ.
ನೀರು ಬೇಕು — ಖಂಡಿತ ಬೇಕು.
ಆದರೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ, ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನ ಕಾಪಾಡುತ್ತಾ, ಪರಂಪರೆ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಪರಿಹಾರ ಹುಡುಕಬೇಕು.

🔥 ಗುರುವಿನ ನೆಲ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿದೆ

ಶ್ರೀ ವಾದಿರಾಜ ತೀರ್ಥರು ಕೇವಲ ಒಂದು ಮಠದ ಸ್ವಾಮಿಗಳಲ್ಲ.
ಅವರು ಮಾಧ್ವ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಆತ್ಮ.ಅವರ ಕೀರ್ತನೆಗಳನ್ನು ಹಾಡುವ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಕಂಠಗಳಿವೆ.
ಅವರ ಬೃಂದಾವನಕ್ಕೆ ನಮಿಸುವ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಕೈಗಳಿವೆ.

ಆದರೆ —
ಅವರ ತಪಸ್ಸಿನ ನೆಲವೇ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ,
ಆ ಕಂಠಗಳು ಮೌನವಾಗಿದ್ದರೆ?
ಆ ಕೈಗಳು ಸುಮ್ಮನಾಗಿದ್ದರೆ?

ವಾದಿರಾಜರು ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದ ನೆಲ ನೀರಿನಡಿ ಹೋಗುವಾಗ
ನೀವು ಮೌನವಾಗಿದ್ದರೆ ?

🌍 ಒಂದೇ ಧ್ವನಿ ಎದ್ದೇಳಬೇಕು

ಬೆಂಗಳೂರು, ಮಂಗಳೂರು, ಮುಂಬೈ, ಅಮೆರಿಕಾ —
ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿರುವ ಮಾಧ್ವ ಸಮಾಜ, ಸಂಘಟನೆಗಳು ಒಂದೇ ಮಾತು ಹೇಳಬೇಕು:

“ವಾದಿರಾಜರ ತಪೋಭೂಮಿ ನಮ್ಮ ಉಸಿರು —
ಅದನ್ನು ಮುಳುಗಿಸಲು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ.”
ಶಿಷ್ಯ ಸಮುದಾಯ ಕೇವಲ ಭಾವನೆಗಷ್ಟೇ ಸೀಮಿತವಾಗಬಾರದು — ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು:

* ತಪೋವನ ರಕ್ಷಣಾ ಸಮಿತಿ ರಚನೆ
* ಮಠಾಧೀಶರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಮನವಿ
* ದೇಶ–ವಿದೇಶದ ಮಾಧ್ವ ಸಂಘಟನೆಗಳ ಏಕತೆ
* ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಜಾಗೃತಿ ಅಭಿಯಾನ

ನೀರು ಬೇಕು — ನಿಜ.
ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಬೇಕು — ಸತ್ಯ.

ಆದರೆ —
ತಪೋಭೂಮಿ ಮುಳುಗಿಸಿ ಅಲ್ಲ.

ವಾದಿರಾಜರ ತಪಸ್ಸಿನ ನೆಲ
ಒಂದು ಯೋಜನೆಯ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಅಳಿಸಿಬಿಡುವಂತಹುದಲ್ಲ.

🌿 ತಪೋವನ ಉಳಿಸಿ — ಪರಂಪರೆ ಬದುಕಿಸಿ