ಉತ್ತರಕನ್ನಡದ ಅರಣ್ಯ ನಾಶ: ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕೆ ಮೌನವಾದ ಬೆದರಿಕೆ 

ಡಾ. ರವಿಕಿರಣ ಪಟವರ್ಧನ
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

ಉತ್ತರಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಭೌಗೋಳಿಕ ಘಟಕವಲ್ಲ. ಅದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಳೆಯ ಮೂಲ, ನೀರಿನ ಗೋಪುರ, ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಶ್ವಾಸಕೋಶ. ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುವ ಸದಾಹರಿತ ಅರಣ್ಯಗಳೇ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ಧಾರವಾಡ,ಹಾವೇರಿ, ಗದಗ, ಬಳ್ಳಾರಿ, ರಾಯಚೂರು, ಹೊಸಪೇಟೆ ಮೊದಲಾದ ಬರಪೀಡಿತ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಬದುಕಿಗೆ ಆಧಾರ.ಆದರೆ ಇಂದು ಈ ಕಾಡುಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತಿವೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಉತ್ತರಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಲ್ಲ; ಅವು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪರಿಸರ, ಕೃಷಿ, ಆರ್ಥಿಕತೆ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಮೇಲೆ ಗಂಭೀರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತಿವೆ.
ಮಳೆಯ ಸರಣಿ ಮುರಿಯುತ್ತಿದೆ
ಉತ್ತರಕನ್ನಡದ ಕಾಡುಗಳು ದಕ್ಷಿಣ–ಪಶ್ಚಿಮ ಮಾನ್ಸೂನ್ ಗಾಳಿಯನ್ನು ತಡೆದು, ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು, ಪೂರ್ವದ ಜಿಲ್ಲೆಗಳತ್ತ ಮಳೆಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಕಾಡುಗಳು ದಿನನಿತ್ಯವೂ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರಿನ ಆವಿಯನ್ನು ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಮಳೆಚಕ್ರ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಅರಣ್ಯ ನಾಶವಾದಾಗ ಈ “ಹಸಿರು ಸೇತುವೆ” ಮುರಿಯುತ್ತದೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಲವು ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಕುಸಿತವಾಗುತ್ತಿದೆ, ಮಾನ್ಸೂನ್ ವಿಳಂಬವಾಗುತ್ತಿದೆ, ಹಾಗೂ ಮಧ್ಯಂತರ ಬರ ಅವಧಿಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿವೆ.
ನೀರಿನ ಮೂಲವೇ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿದೆ
ಕಾಳಿ, ಬೇಡ್ತಿ, ಗಂಗಾವಳಿ, ಮಹಾದಾಯಿ ಮೊದಲಾದ ನದಿಗಳು ಉತ್ತರಕನ್ನಡದ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದಲೇ ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ. ಅರಣ್ಯ ನಾಶದಿಂದ ನದಿಗಳ ಗ್ರೀಷ್ಮ ಹರಿವು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಜಲಾಶಯಗಳಿಗೆ ನೀರಿನ ಒಳಹರಿವು ಕುಂಠಿತವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅಂತರ್ಜಲ ಮರುಪೂರಣ ಕುಸಿತಗೊಂಡು, ಬಾವಿ–ಬೋರ್‌ವೆಲ್‌ಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಬತ್ತುತ್ತಿವೆ.
ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ 200–300 ಅಡಿಗೆ ನೀರು ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದು 600–800 ಅಡಿ ತೋಡಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಸಮಸ್ಯೆ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ತೀವ್ರವಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಬಿಸಿಲು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ – ಬದುಕು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತಿದೆ
ಸದಾಹರಿತ ಅರಣ್ಯಗಳು ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಾತಾನುಕೂಲಕಗಳಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಅವು ಪ್ರದೇಶದ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಇಟ್ಟು, ಆರ್ದ್ರತೆಯನ್ನು ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿರಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಕಾಡು ಕಡಿತವಾದಂತೆ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಗರಿಷ್ಠ ತಾಪಮಾನ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ 45 ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಬಿಸಿಲಿನ ಅಲೆಗಳು ದೀರ್ಘವಾಗುತ್ತಿವೆ. ಇದರಿಂದ ಮಾನವ ಆರೋಗ್ಯ, ಪಶುಸಂಗೋಪನೆ ಹಾಗೂ ಕೃಷಿ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಹೊಡೆತ
ಮಳೆಯ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಜೋಳ, ಹತ್ತಿ, ಕಬ್ಬು, ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯಗಳ ಇಳುವರಿ ಕುಸಿತವಾಗುತ್ತಿದೆ. ರೈತರ ಆದಾಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಸಾಲದ ಹೊರೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಕೃಷಿ ಅವಲಂಬಿತ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಕೆಲಸದ ದಿನಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ.
ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ನಗರಗಳತ್ತ ವಲಸೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಯುವಕರು ಊರು ತೊರೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹಳ್ಳಿಗಳು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಖಾಲಿಯಾಗುವ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತಿವೆ.
ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನದ ಭಂಗ
ಅರಣ್ಯ ನಾಶದಿಂದ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ವಾಸಸ್ಥಾನ ನಾಶವಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಮಾನವ–ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂಘರ್ಷ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಮಣ್ಣಿನ ಸಾವಯವ ಗುಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಮಣ್ಣಿನ ಸವೆತ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಇದು ದೀರ್ಘಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮರುಭೂಮೀಕರಣಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡಬಹುದಾದ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ.
ಇದು ಪರಿಸರ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ – ಬದುಕಿನ ಪ್ರಶ್ನೆ
ಉತ್ತರಕನ್ನಡದ ಕಾಡುಗಳ ರಕ್ಷಣೆ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಮರಗಳನ್ನು ಉಳಿಸುವುದು ಅಲ್ಲ.
ಅದು ನೀರನ್ನು ಉಳಿಸುವುದು, ಕೃಷಿಯನ್ನು ಉಳಿಸುವುದು, ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಉಳಿಸುವುದು.
ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಗತ್ಯವೇ, ಆದರೆ ಅದು ಪರಿಸರವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿ ನಡೆಯಬಾರದು. ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನ, ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ದೃಷ್ಟಿ, ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಇಲ್ಲದೆ ನಡೆಯುವ ಯಾವುದೇ ಯೋಜನೆ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಿಸುತ್ತದೆ.
ಕಾಡು ಉಳಿದರೆ – ನೀರು ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.
ನೀರು ಉಳಿದರೆ – ಕೃಷಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.
ಕೃಷಿ ಉಳಿದರೆ – ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.